Korea

Cesarstwo Koreańskie i jego upadek (1897-1910)

Cesarstwo Koreańskie i jego upadek (1897-1910)

Półwysep Koreański przez setki lat był miejscem pełnym walk, wojen i niepokoju. Większość pewnie kojarzy tylko tę ostatnią wojnę, która na zawsze podzieliła Koreę na Północną oraz Południową. Latami 1950-1953 zajmę się za jakiś czas, dzisiaj chciałbym omówić historię pewnego sztucznego tworu, który miał ochronić Koreę przed intruzami.

Cesarstwo Koreańskie (1897-1910) to krótki epizod z życia Korei. Burzliwy, niepewny i dosyć przygnębiający moment w historii tego kraju. Zanim jednak przejdę do sedna, wrócę jeszcze do czasów koreańskiego królestwa Joseon.

Dynastia Yi rządziła królestwem Joseon od 1392 do 1897 roku

Ostatnim (dwudziestym szóstym) królem i zarazem pierwszym cesarzem Korei jest Gojong, który objął tron w 1863 roku w wieku 11 lat. W jego imieniu władzę pełnił regent (jego ojciec) – Heungseon Daewongun. Oficjalnie doszedł do władzy 10 lat później,
1 listopada 1873 roku.

W 1876 roku koreańskie królestwo Joseon zostało zmuszone do podpisania traktatu Ganghwa, na mocy którego Japonia wkroczyła na tereny Półwyspu Koreańskiego w poszukiwaniu ryb, rudy żelaza i zasobów naturalnych. To mocno ustawiło japońską pozycję gospodarczą w tej części Azji, zwiastując tym samym początek imperialnej ekspansji tego kraju.

Oprócz tego Korea musiała zapewnić japońskim obywatelom eksterytorialność (Japończycy nie podlegali prawu koreańskiemu, nawet jeżeli przebywali na ziemiach królestwa Joseon) oraz otworzyć trzy porty – w Busan, Incheon i Wonsan. Japonia zmusiła Koreę do podporządkowania się Cesarstwu Japońskiemu oraz otwarcia się na świat po wcześniejszym okresie izolacji.

South-Korea-Landscape-Photography-Wallpaper

Wielu Koreańczyków nie chciało się otwierać na zagranicę, gardzili więc urzędnikami popierającymi ten pomysł. W 1894 roku wybuchło powstanie chłopskie organizacji Dongbak, które przerodziło się w masowy bunt przeciwko władzy. Jednym z głównych powodów wybuchu powstania była klęska głodu, która nawiedziła Koreę w 1893 roku. Chłopi zaprzestali płacenia podatków, wypędzając dzierżawców i zajmując ziemie obszarników.

Dwór koreański wezwał na pomoc chińską armię. Chińczycy wysłali do Korei armię liczącą 3000 żołnierzy, co zmusiło chłopów do poddania się. Przywódca powstania Jeon Bong Jun został schwytany i stracony, co raz na zawsze zakończyło walki.

Całe to zamieszanie mądrze wykorzystała Japonia i wysłała 8000 żołnierzy do Korei, którym udało się zainstalować na koreańskim dworze rząd złożony z projapońskich urzędników.

1 sierpnia 1894 roku wybuchła I wojna chińsko-japońska. Konflikt był wywołany przez Japonię w celu uzyskania koncesji terytorialnych i gospodarczych od Chin. Jednym z pierwszych kroków na tej drodze było zajęcie Półwyspu Koreańskiego. Wojna zakończyła się 17 kwietnia 1895 roku – podpisano wtedy traktat, na mocy którego Chiny zapłaciły 200 mln taeli srebra (tael – dawna chińska moneta) i oddały sporne tereny na rzecz Japonii.

Dwór koreańskiego królestwa Joseon rozpaczliwie szukał sposobu na umocnienie integralności oraz suwerenności kraju. Rozwiązanie było jedno – 13 października 1897 roku oficjalnie powstało Cesarstwo Koreańskie, a Gojong został pierwszym cesarzem Korei. Ogłoszenie kraju cesarstwem miało pomóc mu na arenie międzynarodowej, zyskując tym samym niezależność od chińskiego cesarstwa Qing.

Autorem hymnu Cesarstwa Koreańskiego był urodzony w Polsce niemiecki kompozytor Franz Eckert
Gojong (1852-1919) - ostatni król i pierwszy cesarz Korei

Gojong (1852-1919) – ostatni król i pierwszy cesarz Korei

Korea nie była w stanie odpierać ataków Japończyków, może z wyjątkiem walk partyzanckich w górach. 25 lipca 1905 roku na skutek wojny rosyjsko-japońskiej Korea została protektoratem japońskim.

Mimo starań cesarza Gojonga, Korea nadal była bardzo słaba i nie była uważana za państwo samowystarczalne. Japonia w dalszym ciągu starała się mieszać w politykę wewnętrzną Cesarstwa Koreańskiego, wywierając na Korei bardzo dużą presję. Dwór cesarski nie chciał się poddać, zaczęto więc rozpaczliwie szukać pomocy w Europie.

15 czerwca 1907 roku w Hadze miała miejsce II międzynarodowa konferencja pokojowa, którą cesarz Gojong chciał wykorzystać do ratowania Korei przed Japonią. Wysłał więc na miejsce trójkę przedstawicieli, by opowiedzieli całemu światu o japońskich dążeniach do dominacji w całej Azji.

Delegacja liczyła na poparcie Rosji, która nie była przyjaźnie nastawiona do Japonii.

Od lewej: Yi Jun, Yi Sang-Seol i Yi Wi-Jong

Od lewej: Yi Jun, Yi Sang-Seol i Yi Wi-Jong

Cały plan jednak wziął w łeb. Delegaci zostali skrytykowani, a ich przemowy zostały zakwestionowane jako kłamstwa niepoparte dowodami. O wszystko to zadbali Japończycy, którzy wymusili na innych niedopuszczenie Korei do głosu, przez co delegacja cesarza Gojonga nie wzięła udziału w głównych obradach.

W obliczu braku pomocy ze strony Europy (choćby skrytykowania Japonii na arenie międzynarodowej) był to już koniec Cesarstwa Koreańskiego. Przedstawiciel delegacji koreańskiej (Yi Jun) wpadł w depresję i z rozpaczy popełnił samobójstwo na krótko przed planowanym powrotem do Korei.

W odpowiedzi na zuchwałe plany Gojonga, rząd japoński zdecydował się podjąć bardziej stanowcze kroki w drodze po Półwysep Koreański. W 1907 roku japońscy wysłannicy zmusili Gojonga do abdykacji na rzecz jego syna – Sunjonga.

Sunjong (1874 - 1926) - ostatni cesarz Korei

Sunjong (1874 – 1926) – ostatni cesarz Korei

Cesarz Gojong został internowany, Japończycy umieścili go w pałacu Deoksugung, gdzie przebywał aż do śmierci 21 stycznia 1919 roku. Wiele mówi się o zabójstwie I cesarza Korei – któryś z pilnujących go japońskich żołnierzy miał mu podstępem podać truciznę.

Jego syn Sunjong rządził cesarstwem przez trzy lata, jednak nie mógł już nic zmienić. Nie był w stanie uratować kraju przed japońską agresją, jedynie odwlekł ją w czasie. 22 sierpnia 1910 roku cesarz Sunjong podpisał traktat aneksyjny swojego kraju, na mocy którego Korea została włączona do Japonii.

Sunjong resztę swojego życia spędził wraz z drugą żoną Sunjeong w pałacu Changdeokgung, gdzie przebywał wbrew swojej woli. Zmarł 24 kwietnia 1926 roku jako ostatni prawowity władca całego Półwyspu Koreańskiego.

Po wcieleniu Cesarstwa Koreańskiego do Japonii rozpoczął się okres długiej okupacji, wszelka działalność polityczna została zakazana, a kraj stopniowo ulegał japonizacji. Na terenie Półwyspu Koreańskiego przebywało wówczas prawie 170 tysięcy Japończyków, szybko przybywali kolejni.

japonska-armia

Korea była kontrolowana przez Gubernatora Generalnego Korei, którego urząd trwał od 1910 do 1945 roku. Główną siedzibą w Seulu był Generalny Budynek Rządu Korei, którego budowę ukończono dopiero w 1926 roku. Japońska okupacja Półwyspu Koreańskiego miała na celu zniszczenie wszystkiego, co koreańskie. Represjom poddano koreańską kulturę i tradycję, przymusowo zastępując je japońskimi.

Po śmierci cesarza Gojonga w styczniu 1919 roku szybko rozeszły się pogłoski o jego otruciu. 1 marca odbył się symboliczny pogrzeb, który szybko przerodził się w ogólnokrajowe protesty i demonstracje. Do końca marca walki objęły większość Półwyspu Koreańskiego – chłopi uzbrojeni w siekiery, widły i noże napadali na urzędy i majątki japońskich obszarników, zabijając przy tym wielu policjantów i żandarmów.

Na pomoc władzy wysłano z Japonii 4 tysiące żołnierzy i 400 żandarmów, którzy do końca czerwca opanowali sytuację na całym Półwyspie Koreańskim. W powstaniu zginęło ponad 7 tysięcy osób, 16 tysięcy zostało rannych a ponad 50 tysięcy aresztowano.

korea2239

Co do antyjapońskich inicjatyw… W Szanghaju powstał Koreański Rząd Tymczasowy, który zorganizował m.in. ogólnokrajowy protest koreańskich studentów w listopadzie 1920 roku. Rozpoczął on drugą falę koreańskich powstań i protestów, a sami Koreańczycy niezrażeni japońskimi represjami uwierzyli w słuszność swoich działań, co dodało im odwagi do dalszej walki o niepodległość.

Mimo usilnych starań cesarza Gojonga i jego syna, Korea w 1910 roku trafiła pod skrzydła japońskiej okupacji, z której wydostała się dopiero po 35 latach. Pomimo tych wielkich krzywd doświadczonych ze strony Japonii, ogień patriotyzmu w sercach Koreańczyków nie zgasł ani na chwilę.

Zapisz się na newsletter!